Na Eucharystii był obecny prezydent RP Andrzej Duda z małżonką oraz grupa uczestników trwającego w Watykanie zgromadzenia Synodu Biskupów o synodalności, jak również korpus dyplomatyczny, m.in. ambasador RP przy Stolicy Apostolskiej Adam Kwiatkowski oraz ambasador RP we Włoszech Anna Maria Anders. W czasie liturgii śpiewał zespół „Mazowsze”.

Obecnych było około tysiąca wiernych. Mszę koncelebrowało około 150 księży i biskupów, w tym kard. Mario Grech, sekretarz generalny Synodu Biskupów; kard. Konrad Krajewski, prefekt Dykasterii ds. Posługi Miłosierdzia; kard. Gerhard Ludwig Müller, były prefekt Kongregacji Nauki Wiary; kard. Angelo Comastri, były archiprezbiter bazyliki św. Piotra; abp Gintaras Grušas z Wilna, przewodniczący Rady Konferencji Biskupich Europy (CCEE); abp László Német z Belgradu, wiceprzewodniczący CCEE; abp Zbigniew Stankiewicz z Rygi; abp Salvatore Pennachio – rektor Papieskiej Akademii Kościelnej i były nuncjusz apostolski w Polsce; bp Czesław Kozon z Kopenhagi; a także grupa polskich biskupów, w tym metropolici: katowicki – abp Adrian Galbas, krakowski – abp Marek Jędraszewski i lubelski – abp Stanisław Budzik.

Na początku Mszy świętej abp Gądecki zaznaczył, że chociaż Polska w swojej tysiącletniej historii miała wielu charyzmatycznych pasterzy Kościoła, znamienitych myślicieli, wybitnych uczonych, natchnionych poetów, zasłużonych twórców kultury i sztuki, narodowych bohaterów, genialnych wodzów, polityków i mężów stanu, „to jednocześnie należy też przyznać, że w całych naszych dziejach nie mieliśmy nikogo, kto by podobnie jak święty papież Jan Paweł II łączył w sobie tak wiele różnych przymiotów serca, umysłu, woli” – podkreślił przewodniczący Konferencji Episkopatu Polski.

Abp Gądecki zaznaczył powszechność posługi Papieża Polaka. „Dzisiaj dziękujemy ponownie Bogu w Trójcy jedynemu za tego wielkiego pasterza ludu Bożego, który pochylając się z miłością i serdeczną solidarnością na każdym pojedynczym człowiekiem, stał się sumieniem ówczesnego świata, stał się wielkim darem Boga dla Polski, Europy, świata i Kościoła”.

O „znaku” i „słowie” Jonasza i o dwu zasadach pojednania, do którego jesteśmy wezwani przez św. Jana Pawła II mówił w homilii kard. Grzegorz Ryś. – Jesteśmy w Rzymie – w katakumbach i w innych miejscach przechowujących najstarszą chrześcijańską sztukę (do końca IV w.) odnajdziemy blisko 300 przedstawień Jonasza we freskach i w rzeźbie (zwłaszcza na marmurowych sarkofagach). W większości przypadków są to całe cykle scen z historii proroka. Nie ma wątpliwości, że tamte pokolenia chrześcijan, których wiarą się wciąż budujemy, żyły ze „znakiem Jonasza” nieustannie przed oczami. Co to za znak? Jakie niesie w sobie przesłanie? „Znak Jonasza” ma wiele pokładów, ale najważniejszym i centralnym jego wymiarem jest radykalne (prawdziwie ewangeliczne) przesłanie Miłosierdzia. Jonasz został posłany przez Boga do Niniwy – podkreślił hierarcha.

– Rozważając to słowo, jesteśmy w samym sercu nauczania (znaków i słów) św. Jana Pawła II. Papieża miłosierdzia i pojednania! Papieża miłości do nieprzyjaciół. Papieża wybaczającego swemu niedoszłemu mordercy i odwiedzającego go w więzieniu. Papieża błagającego o przebaczenie za wszystkie grzechy popełnione przez chrześcijan w ciągu dwóch tysiącleci ich historii. Papieża wzywającego w czasie wojny o Falklandy biskupów Argentyny i Wielkiej Brytanii na wspólną Eucharystię; papieża nawiedzającego Polskę w stanie wojennym; papieża nawiedzającego rzymską synagogę. Jesteśmy w samym sercu jego nauczania – w encyklice „Dives in misericordia” i w adhortacji „Reconciliatio et poenitentia”. To wielkie nauczanie. I konkretne! Pokazujące nie tylko konieczność pojednania, ale również najważniejsze jego reguły – zauważył metropolita łódzki.

– Pojednanie jest darem Boga i Jego inicjatywą! (…) jest ono przede wszystkim miłosiernym darem Boga dla człowieka. To znaczy, że odmawiając pojednania - nawet jeśli spotykam się z Bogiem i powołuję się na Niego - w istocie rzeczy jestem zamknięty na Jego dary. Jestem z Bogiem, ale nie przyjmuję Jego łaski. Słucham Go, ale nie obchodzą mnie Jego inicjatywy! – tłumaczył kaznodzieja.

Pojednanie nie może być mniej głębokie, niż sam rozłam! To zasada, która wzywa nas do postaw radykalnych – do pójścia w dziele miłosierdzia i pojednania na całość! Do odrzucenia pustych i powierzchownych gestów. Muszę zejść z moim przeciwnikiem do samego dna – do samego źródła naszych podziałów. To może być trudne - jak trzy dni i trzy noce Jonasza we wnętrznościach wielkiej ryby. Z tej „śmierci” jednak Pan wyprowadzi nas obu do nowego życia w pokoju – podkreślił kard. Ryś.

Kończąc homilię wskazał, że „wszyscy jesteśmy adresatami tego Jezusowego Słowa: My, ludzie uwikłani w wojny całego świata. My, chrześcijanie, tkwiący w dawnych i przymnażający nowych rozdarć w jednym Ciele Jezusa Chrystusa. My, członkowie i komentatorzy trwającego Synodu, manifestujący bardziej swoją odrębność niż poczucie wspólnoty. My, Polacy, dzień po wyborach, poprzedzonych straszną kampanią wyborczą, a w przeddzień następnej (a potem kolejnych). Już wiemy, jak świętować dzisiejszy Jubileusz! Trzeba zacząć to święto od rozglądnięcia się wokół. Nie swoimi, lecz Twoimi oczami. By ujrzeć siostrę i brata tam, gdzie jeszcze przed chwilą widziałem wroga. Podać rękę. Z wiarą w orędzie Jana Pawła II” – zakończył hierarcha.

Po Mszy św. Para Prezydencka, w towarzystwie kardynałów i biskupów, złożyła wiązankę biało-czerwonych kwiatów i modliła się przy grobie św. Jana Pawła II w kaplicy św. Sebastiana.

Wieczorem Andrzej Duda i Agata Kornhauser-Duda zasiądą na widowni koncertu „Mazowsza” w rzymskiej bazylice Matki Bożej Większej. Będzie on miał charakter dziękczynienia za pontyfikat św. Jana Pawła II.

Krakowski kardynał Karol Wojtyła został wybrany na papieża 16 października 1978 roku, a po swoim wyborze przyjął imię Jana Pawła II. W czasie prawie 27-letniego pontyfikatu Jan Paweł II odbył aż 104 pielgrzymki zagraniczne, w czasie których spotkał się z milionami wiernych i wyznawcami innych religii. Kładł nacisk na międzyreligijny dialog. Papież ogłosił 14 encyklik, mianował 240 kardynałów, 2,5 tys. biskupów; kanonizował 478 świętych. Pontyfikat Jana Pawła II przyczynił się do obalenia komunizmu w Europie Środkowo-Wschodniej i powrotu wolności i demokracji w tym regionie świata.

Papież zmarł w Watykanie, 2 kwietnia 2005 r. Jego odchodzenie i śmierć nazywano 15 encykliką. Liturgii pogrzebowej Jana Pawła II przewodniczył dziekan kolegium kardynalskiego, kard. Joseph Ratzinger, późniejszy papież Benedykt XVI, wraz z nim koncelebrowało ją 160 kardynałów i patriarchowie wschodnich Kościołów oraz uczestniczyła kilkumilionowa rzesza wiernych ze wszystkich stron świata. W 2011 r. odbyła się beatyfikacja, a w 2014 r. kanonizacja bł. Jana Pawła II.

Tekst i foto: KAI, Vatican News